METODA MONTESSORI W POLSCE

W Polsce idea pedagogiczna Marii Montessori pojawiła się wraz z popularyzacją ruchu nowego wychowania. Zbiegło się to z rozluźnieniem systemu politycznego po 1905 r. Powstawały wówczas czasopisma traktujące szeroko o edukacji. Metodę Włoszki oceniano bardzo pozytywnie. Zwrócono uwagę na samodzielność, jaką osiągają dzieci według niej nauczane, i na ich wysokie wyniki w nauce. Innowacją był fakt, iż nie osiągano ich przymusem ani „wtłaczaniem” wiedzy.

W 1913 roku przełożono książkę Montessori na język polski. Na temat metody wypowiadali się szeroko autorzy wielu prac – Waldemar Osterloff, Helena Radlińska, Aniela Szycówna. Moment, kiedy wydano polskie tłumaczenie dzieła Montessori, jest kluczowy, ponieważ dał początek nowej pedagogice na gruncie polskim. I wojna światowa przerwała okres rozwoju metody Montessori w Polsce, ale do idei powrócono już w 1945 roku, kiedy to starano się odbudować przedszkola. Odrodzenie zainteresowań montessoriańskich w Polsce, jak się wydaje, wiąże się z Uniwersytetem Jagiellońskim. Wyrazem tego była praca magisterska Stanisława Pabisa Popularyzacja pedagogiki włoskiej w Polsce w okresie międzywojennym (1979 r.) i pierwsze obszerne studium Juliana Dybca Maria Montessori w Polsce (1983 r.)1.

Renesans metody Montessori w Polsce rozpoczyna się w latach 90. Wyłaniają się wtedy dwa nurty naukowe – jeden to badanie i rozwijanie samego systemu, a drugi – stosowanie idei w praktyce i tworzenie ruchów zajmujących się tą metodą w Polsce.

Działalność pedagogiczna Marii Montessori nie ustawała do ostatnich lat jej życia. Z charakterystycznym entuzjazmem i zaangażowaniem włoska pedagog gotowa była w każdym miejscu i o każdej porze szukać wolenników swoich poglądów oraz przekazywać następcom swój życiowy dorobek. Zmarła 6 maja 1952 roku w Holandii w wieku osiemdziesięciu dwóch lat.

 

1 J. Dybiec, Recepcja metody Marii Montessori w Polsce 1912–2008 [w:] B. Surma (red. nauk.), Pedagogika Marii Montessori w Polsce i na świecie, Kraków 2009, s. 33–48.